ChatGPT adındakı GPT əslində nə deməkdir?

ChatGPT ortaya çıxandan bəri "generativ süni intellekt" termini hər yerdə rast gəlinir. Məktəblilər onu ev tapşırıqlarında kömək üçün istifadə edir, ofis işçiləri elektron məktubları onun köməyi ilə hazırlayır, şirkətlər isə gələcək iş dünyasına təsirini müzakirə edir. Buna baxmayaraq, hətta bir çox davamlı istifadəçi də ChatGPT adındakı GPT abreviaturasının əslində nə demək olduğunu bilmir, baxmayaraq ki, bu süni intellekti başa düşmək üçün əsas məqamdır.

Valyuta.az xəbər verir ki, bu barədə "SuperCarnBlondie" yazır.

GPT abreviaturası necə açılır?

GPT – Generative Pre-trained Transformer (“Generativ əvvəlcədən təlim keçmiş transformator”) – müasir süni intellektin necə işlədiyini izah edən açardır.

Generative (Generativ) – yeni məzmun yaratmaq qabiliyyətini ifadə edir. Köhnə proqramlardan fərqli olaraq, yalnız məlumat axtaran və ya çıxaran proqramlarla müqayisədə, generativ süni intellekt sorğulara cavab olaraq orijinal mətn yaradır.

Pre-trained (Əvvəlcədən təlim keçmiş) – ChatGPT 2022-ci ilin sonunda geniş ictimaiyyətə təqdim edilməzdən əvvəl internetdən toplanmış böyük məlumat dəstində təlim keçib. Bu ona qrammatika, faktlar, məntiqi nümunələr və insan dili üzərində bacarıqlar qazandırıb. Daha sonra sistem istifadəçi rəyləri nəzərə alınmaqla əlavə təkmilləşdirmədən keçib ki, cavablar daha faydalı və təhlükəsiz olsun.

Transformer (Transformator) – 2017-ci ildə təqdim edilmiş neyron şəbəkə arxitekturasının növüdür. Transformatorlar mətnləri tokenlərə çevirir, sonra bunları vektorlara transformasiya edir ki, model onların əhəmiyyətini qiymətləndirə və növbəti sözləri proqnozlaşdıra bilsin. Bu sayədə ChatGPT əlaqəli və məntiqli mətn yaradır, sözlərin qarışıq dəstəsi yox.

Üç komponent birləşərək müasir dil modellərinin təməlini təşkil edir. Beləliklə, GPT yalnız konkret neyron şəbəkənin adı deyil, müəyyən modelin təlim və işləmə prinsipini ifadə edir.

Bu gün ChatGPT-dən neçə nəfər istifadə edir?

ChatGPT-nin sürətli böyüməsi həqiqətən fenomenal olub. Xidmətin istifadəyə verilməsindən cəmi bir neçə ay sonra o, tarixdə ən sürətlə böyüyən istehlakçı tətbiqlərindən birinə çevrilib, və bu gün ChatGPT-nin həftəlik auditoriyası 800 milyon nəfərə çatıb – bu, dünyanın 10%-i deməkdir.

2022-ci ilin sonunda ilk ChatGPT versiyası istifadəyə verildikdən sonra chatbot davamlı təkmilləşdirilib. Keçən yay OpenAI yeni nəsil modeli – ChatGPT 5-i təqdim etdi. Müəlliflərin sözlərinə görə, onu istifadə etmək elədir ki, elmlər doktoru ilə söhbət edirsiniz.

Paşa Məmmədli