"DeepSeek" Çin bazarında 1,3 trilyon dollarlıq artıma səbəb oldu

"DeepSeek"in süni intellekt sahəsindəki irəliləyişi fond bazarlarında rotasiya prosesinə səbəb olaraq, sərmayələrin Hindistandan yenidən Çinə axmasına kömək edir.  

Valyuta.Az "Bloomberg"ə istinadən xəbər verir ki, hedc fondlar "DeepSeek"in rəhbərlik etdiyi texnologiya yüksəlişinin yaratdığı nikbinlik və əlavə iqtisadi stimullaşdırma gözləntiləri fonunda Çin səhmlərinə son aylarda rekord sürətlə sərmayə qoyur.

Eyni zamanda, Hindistan makroiqtisadi artımın zəifləməsi, korporativ mənfəətlərin azalması və yüksək qiymətləndirilmiş səhmlərlə bağlı narahatlıqlar səbəbindən rekord həcmdə kapital axını yaşayır.  

Bu tendensiyalar nəticəsində Çin bazarları son bir ayda ümumilikdə 1,3 trilyon dollardan çox dəyər qazandığı halda, Hindistan bazarı 720 milyard dollardan çox dəyər itirib. "MSCI China" indeksi ardıcıl üçüncü ay Hindistan indeksini üstələməyə doğru gedir ki, bu da son iki ildə ən uzun qalibiyyət seriyasıdır.  

"Eastspring Investments" şirkətinin Asiya səhmləri üzrə portfel mütəxəssisi Ken Vonqun sözlərinə görə, "DeepSeek" "Çində süni intellekt ekosisteminin mühüm hissəsinə çevrilən şirkətlərin mövcud olduğunu sübut edib". Onun rəhbərlik etdiyi fond son aylarda Çin internet şirkətlərinə sərmayə yatıraraq Hindistanın həddən artıq dəyər qazanmış kiçik səhmlərini azaltdı.  

Hindistandan Çinə sərmayə axını  

Bu dəyişiklik son illərdə Hindistanın infrastruktur xərcləri və Çinə alternativ istehsal mərkəzi kimi potensialı səbəbindən bazarlara cəlb etdiyi sərmayələrin yenidən Çinə yönəlməsinə işarə edir. Eyni zamanda, Donald Trampın tarif planları fonunda daxili bazara əsaslanan Hindistan nisbətən təhlükəsiz liman hesab edilirdi.  

Lakin indi Çin, xüsusilə texnologiya sektorunda, sərmayə qoyuluşu baxımından yenidən cazibədar görünür. Son vaxtlar sərt tənzimləmələrlə investorları qorxudan Pekin indi isə yeni süni intellekt dalğasını dəstəkləyə bilər. Bunun göstəricilərindən biri "Alibaba Group Holding" şirkətinin həmtəsisçisi Cek Ma da daxil olmaqla, bir sıra sahibkarların Çin rəhbərliyi ilə görüşə dəvət olunmasıdır.  

"Candriam" fondunun meneceri Vivek Dhavanın fikrincə, "DeepSeek" ilə bağlı yeniliklər təkcə Çin bazarlarına deyil, ümumi iqtisadi artıma da dəstək ola bilər. "Bütün amilləri nəzərə alsaq, hazırkı şəraitdə Çin investisiya baxımından Hindistandan daha cəlbedici görünür" – deyə o vurğulayıb.  

Çinin cəlbediciliyini artıran digər bir amil də qiymətləndirmə fərqidir. "MSCI China" indeksi hazırda gələcək mənfəət proqnozlarına görə 11 qat dəyərində ticarət edilir, bu göstərici "MSCI India" indeksi üçün isə 21-dir.  

Fond bazarlarında tendensiya dəyişir  

Asiyanın ən iri aktiv idarəetmə fondları Hindistan səhmlərinə sərmayəni azaltmaqla yanaşı, Çin bazarına yönəlirlər.  

"Man Group"un Asiya (Yaponiya istisna olmaqla) səhmləri üzrə rəhbəri Endryu Suanın sözlərinə görə, "DeepSeek" sərmayələrin Çinə axınını sürətləndirsə də, bazarın əsas diqqəti potensial yeni iqtisadi stimullaşdırma tədbirlərinə yönəlib.  

"Biz düşünürük ki, siyasət indi istehlaka yönələcək və yüksək qənaət səviyyəsini iqtisadiyyata yönəltmək üçün hədəflənmiş təşviqlər həyata keçiriləcək" – deyə Suan bildirib. Onun idarə etdiyi "Man Asia Ex-Japan Equity" fondu son bir ildə Çindəki payını 30%-dən 40%-ə qaldırıb, Hindistandakı payını isə 21%-dən 18%-ə endirib.  

Buna baxmayaraq, fond axınlarında tam dönüş gözlənilmir. "Morgan Stanley" kimi Hindistan bazarına inanan qurumlar son korreksiyanın həddindən artıq şişirdildiyini və ölkənin uzunmüddətli iqtisadi artım perspektivinin hələ də qüvvədə olduğunu bildirirlər.  

Çin bazarında ehtiyatlı optimizm  

Eyni zamanda, Tramp administrasiyasının Çinə qarşı əlavə 10% tarif tətbiq etməsi "Amundi SA" şirkətinin Çin səhmlərinə qarşı neytral mövqeyini qorumasına səbəb olub. Şirkətin Asiya üzrə baş investisiya strateqi Aidan Yao "Ticarət danışıqları nəticəsində güzəştə gedilməsi mümkün olsa da, xarici faktorlar yaxın gələcəkdə Çin üçün çətin olaraq qalacaq" – deyə bildirib.  

Çinin əvvəlki uğursuz bazar yüksəlişlərindən zərər görən treyderlər arasında isə şübhələr qalır. Bəziləri həddən artıq sərmayə yatırıldığını və qiymətləndirmələrin artdığını əsas gətirərək ehtiyatlı davranırlar.  

"Nan Fung Trinity HK Ltd." şirkətinin baş investisiya direktoru Helen Cunun fikrincə, "DeepSeek"in süni intellekt sahəsindəki uğurunun davamlı olub-olmayacağı qeyri-müəyyəndir. "Günün sonunda, orta və uzun müddətli perspektivdə bu texnologiyanın necə gəlir gətirəcəyini bilmək çətindir" – deyə o qeyd edib.  

Bütün bu qeyri-müəyyənliklərə baxmayaraq, bazarlarda "Çin geri qayıdır" əhval-ruhiyyəsi hiss olunur. Son beş həftədə "Alibaba"nın bazar dəyəri 100 milyard dollar artıb, "Hang Seng Technology" indeksi isə "boğa bazarı"na daxil olub.  

""DeepSeek" ilə bağlı xəbərlər bazara yenidən daxil olmaq üçün uyğun zaman olduğuna inandıran güclü katalizator oldu" – deyə "Manulife Investment Management" şirkətinin portfel meneceri Nikol Vonq bildirib. "Taktiki baxımdan bu hərəkətdən faydalanmaq məntiqli görünür."  

Rəhim