Yaxın Şərqdəki müharibə aviasiya sənayesinə 100 milyard dollar zərər vuracaq

Dünya aviasiya sənayesi bu il aviasiya yanacağına görə təxminən 100 milyard dollar əlavə xərc ilə üzləşəcək. Buna səbəb İranda baş verən müharibədən sonra neft qiymətlərinin kəskin bahalaşmasıdır. 

Valyuta.az xəbər verir ki, bu barədə “Independent” qəzeti Beynəlxalq Hava Nəqliyyatı Assosiasiyasının (“IATA”) məlumatlarına istinadən yazıb.

“IATA”nın baş direktoru Villi Volş bildirib ki, 2026-cı ildə aviasiya yanacağının orta qiyməti əvvəlki illə müqayisədə təxminən 70% yüksək olacaq.

“Mart ayında Yaxın Şərqdə müharibə başlayandan sonra neft qiymətləri artdı və aviasiya yanacağının dəyəri rekord səviyyəyə yüksəldi. Nəticədə, aviasiya yanacağının orta qiymətinin illik müqayisədə 70% yüksək olacağını gözləyirik ki, bu da bu il ümumi yanacaq xərclərimizə əlavə 100 milyard dollar yük gətirəcək”, deyə Volş qeyd edib.

Dünya aviasiya sənayesinin vəziyyətinə dair hesabatda bildirilir ki, aviasiya yanacağına tələbat sabit qalsa da, daşıyıcıların mənfəəti 2025-ci ildəki 43 milyard dollardan 2026-cı ildə 23 milyard dollara qədər azalacaq.

“IATA”nın məlumatına görə, sərnişinlərin 86%-i aviabiletlərin qiymətlərinin neft qiymətlərinə uyğun dəyişəcəyini gözləyir. Sorğuda iştirak edən səyahətçilərin təxminən yarısı isə bu il səyahətlərə daha çox vəsait xərcləyəcəklərini düşünür.

Volş vurğulayıb ki, bu çətin il xüsusilə COVİD pandemiyasının nəticələrindən hələ tam bərpa olunmayan aviaşirkətlərə, eləcə də Fars körfəzi ölkələrinin daşıyıcılarına ağır təsir göstərəcək.

Sənayeyə əlavə təzyiq göstərən digər amil isə aviasiya istehsalı sahəsində tədarük zəncirində yaranan problemlərdir. “IATA” bildirib ki, təyyarə və mühərrik istehsalçıları məhsulların planlaşdırılan müddətdə çatdırılması ilə bağlı öhdəliklərini yerinə yetirə bilmirlər.

Hazırda yerinə yetirilməmiş sifarişlərin həcmi 18 mindən çox təyyarəni əhatə edir. Assosiasiyanın qiymətləndirməsinə görə, bu problem 2025-ci ildə aviaşirkətlərə 11 milyard dollara başa gəlib.

Paşa Məmmədli