FED-in təsiri, geopolitik səssizlik - 2026-cı ildə investisiya səbətini necə dolduraq?

Türk iqtisadçı Muhammet Bayram bildirib ki, Venesuela böhranı qızıl qiymətlərinə gözlənildiyi qədər təsir etməyib, yüksəlişin əsas səbəbi ABŞ Federal Ehtiyat Sistemi (FED) tərəfindən faiz endirimləri gözləntisidir. Bayram qeyd edib ki, qram qızıl ilin sonunda kəskin bahalaşa bilər və investorları yalnız bir vasitəyə fokuslanmaq əvəzinə investisiya səbəti yaratmağa çağırıb. O əlavə edib ki, 2026-cı il fond bazarı üçün daha güclü bir il olacaq, xüsusilə BIST 30 hissələri və müdafiə sənayesi şirkətləri önə çıxa bilər.

Valyuta.az xəbər verir ki, Muhammet Bayram qiymətlərin, qızıl və digər investisiya vasitələri üzrə qiymətləndirmələrində qlobal inkişafların bazarlara o qədər də güclü təsir etmədiyini deyib. O vurğulayıb ki, Venesueladakı böhran normal şəraitdə qızıl qiymətlərini daha çox artırmalı idi, lakin bazarlar buna məhdud reaksiya göstərib.

"Bir dövlət başçısının evindən həyat yoldaşı ilə birlikdə götürülərək başqa bir ölkəyə aparılması bütün dünyada kəskin qiymət dəyişikliklərinə səbəb olmalı idi. Amma qızıl da daxil olmaqla qlobal bazarlar bu hadisəyə güclü reaksiya vermədi. Bunun səbəbi bazarların öz daxili dinamikaları və qiymətlərin istənilən istiqamətdə formalaşdırıla bilməsidir", deyə ekspert bildirib.

O əlavə edib ki, qızıldakı yüksəliş Venesuela gərginliyindən daha çox FED-in faiz endirimləri gözləntisi ilə bağlıdır. Bayram qeyd edib ki, həmin gərginlik olmasa da, qızıl oxşar səviyyədə yüksələrdi. Onun sözlərinə görə, bazarlarda kəskin dalğalanmalar dövrü geridə qalıb və vətəndaşlar 2025-ci ildəki yüksək oynaqlığı 2026-cı ildə eyni səviyyədə yaşamayacaqlar.

Bayram ilin sonuna dair proqnozunu paylaşaraq bildirib ki, qram qızıl kəskin bahalaşa bilər. Lakin yalnız qızıla fokuslanmağın düzgün olmadığını vurğulayan Bayram investorları investisiya səbəti yaratmağa çağırıb.

O həmçinin qeyd edib ki, əmanət faizləri hələ də cəlbedicidir və bu il investorlar qızıl, əmanət faizi və fond bazarını birlikdə nəzərdən keçirməlidirlər:

"İnsanlar artıq yalnız bir investisiya vasitəsinə fokuslanmamalıdır. Səbətini müxtəlifləşdirməlidir".

O əlavə edib ki, fərdi pensiya sistemi uzunmüddətli investisiya baxımından hələ də önəmli bir vasitədir. Bayram sistemin uzun müddətdə üstünlüklər təqdim etdiyini və iştirakçıların fond bölgülərini aktiv idarə etmələrinin vacib olduğunu qeyd edib. O diqqət çəkib ki, qızıl, gümüş, mis, nikel və səhmlər kimi müxtəlif alətlərə indeksləşdirmə etmək mümkündür.

Fond bazarı ilə bağlı qiymətləndirmələrində Bayram bildirib ki, 2026-cı il fond bazarının ili olacaq. 2025-ci ildə qızıl önə çıxsa da, bu il səhmlər daha güclü performans göstərə bilər. Xüsusilə BIST 30 və BIST 50 hissələrinin daha etibarlı seçim olduğunu qeyd edən Bayram, bank və holdinq səhmlərinin xarici investorların gəlişindən müsbət təsirlənə biləcəyini deyib.

O vurğulayıb ki, müdafiə sənayesi şirkətləri gələcək dövrdə də diqqət çəkəcək.

Sonda Bayram investorlar üçün tövsiyə verib:

"Fond bazarında romantik deyil, realistik olmaq lazımdır. Yüksəliş dövrlərində panik alımlar edilməməlidir, sağlam balansı olan və müntəzəm dividendlər verən şirkətlər seçilməlidir".

O əlavə edib ki, kiçik, amma davamlı investisiyalar uzun müddətdə daha sağlam nəticələr verir və investorların risk anlayışına uyğun balanslı portfel yaratması vacibdir.

Paşa Məmmədli