Yaddaş nəhəngindən şok etiraf: "Tələbatın yalnız yarısını qarşılaya bilərik"

Süni intellekt sistemlərinin tələb etdiyi nəhəng emal gücü texnologiya dünyasında yaddaş tutumuna olan tələbatı görünməmiş səviyyəyə qaldırıb. Yaddaş istehsalında qlobal nəhəng olan "Micron Technology" şirkətinin baş direktoru Sanjay Mehrotra sənayenin hazırkı vəziyyətini təəccüblü məlumatlarla ümumiləşdirir.

Valyuta.az xəbər verir ki, onun sözlərinə görə, şirkət yaxın orta müddətli dövrdə əsas müştərilərinin tələbatının yalnız yarısını, ən yaxşı halda isə üçdə ikisini qarşılaya biləcək. Bu vəziyyət süni intellekt üçün istifadə olunan məlumat mərkəzlərinin böyük həcmdə yaddaş tələb etməsi ilə izah olunur.

Şirkətin ikinci rüb hesabatlarında yüksək bant genişlikli yaddaş (HBM) və DRAM-a olan tələbat sayəsində gözləniləndən daha yaxşı nəticələr əldə edildiyi qeyd olunur. Lakin bu müsbət maliyyə göstəricilərinin arxasında istehlakçılar üçün narahatedici mənzərə dayanır.

Mehrotra bildirib ki, təkliflə tələbat arasındakı fərq tarixi səviyyəyə çatıb və bu vəziyyətin 2026-cı ildən sonra da davam edəcəyi gözlənilir. İstehsalçılar daha yüksək gəlir gətirən süni intellekt çiplərinə üstünlük verdiyi üçün adi RAM ehtiyatları sürətlə azalır.

Analitiklər xəbərdarlıq edir ki, DRAM qiymətləri bir rüb ərzində iki dəfə arta bilər.

Bu böhran təkcə qiymət artımı ilə məhdudlaşmır. İstehsal prioritetlərinin dəyişməsi cihazların istifadə müddətinə də təsir göstərir. DRAM istehsalına daha çox resurs ayrıldıqca NAND yaddaşın payı azalır.

Bu isə yeni nəsil smartfon və noutbuklarda özünü göstərir. Kifayət qədər RAM olmadıqda cihazlar “virtual yaddaş” üsuluna müraciət edir — yəni SSD yaddaşın bir hissəsi RAM kimi istifadə olunur.

Lakin SSD-lər davamlı yazma və silmə əməliyyatları üçün nəzərdə tutulmadığından, bu üsul onların daha tez sıradan çıxmasına səbəb ola bilər. Nəticədə istifadəçilər həm daha bahalı cihazlar almağa məcbur qalır, həm də onların istifadə müddəti qısalır.

Yaranmış boşluq xüsusilə Çin şirkətləri üçün imkan yaradır. “Yangtze Memory” və “ChangXin Memory” kimi istehsalçılar yeni zavodların işə salınmasını sürətləndirir.

“Yangtze Memory” Uhan şəhərindəki zavodunun açılışını 2026-cı ilin ikinci yarısına planlaşdırır, “ChangXin Memory” isə aylıq istehsal gücünü 300 min plastinə çatdırmağı hədəfləyir.

ABŞ-ın bu şirkətlərə tətbiq etdiyi bəzi məhdudiyyətlərin yumşaldılması daha ucuz yaddaş məhsullarının bazara çıxmasına səbəb ola bilər. Lakin mütəxəssislər bu yeni məhsulların uzunmüddətli etibarlılığı ilə bağlı sualların hələ də açıq qaldığını bildirirlər.

Paşa Məmmədli