"Təhlükəsiz liman": Hindistan süni intellektin cənnətinə çevrilir

Hindistan son 20 ildir dünyanın “arxa ofisi” kimi tanınan proqram təminatı və xidmət yönümlü kimliyini, qlobal məlumat trafiyasında mərkəz olma yolunda radikal bir addımla dəyişdirir. 

Valyuta.az xəbər verir ki, bu ilin dövlət büdcəsində elan olunan yeni tənzimləmə xarici məlumat mərkəzi operatorları üçün demək olar “vergi cənnəti” vəd edir.

Əgər bir texnologiya nəhəngi Hindistan ərazisində qurduğu obyekt vasitəsilə xarici müştərilərə xidmət göstərirsə, bu böyük gəlirdən Hindistan dövlətinə bir qəpik də vergi ödəməyəcək. Bu qərar AWS, "Microsoft Azure" və "Google Cloud" kimi bulud hesablama nəhənglərinin qlobal əməliyyatlarını və süni intellektin təlim proseslərini Hindistana yönəltməsi üçün böyük “yaşıl işıq” deməkdir.

Əlbəttə, bu güzəştlərin sərhədləri və yerli iqtisadiyyatı qoruma üsulları da açıq şəkildə müəyyən edilib. Hindistan daxilindəki müştərilərə təqdim olunan xidmətlərin vergiləndirilməsi isə olduğu kimi davam edəcək. Yəni xarici şirkətlər, Hindistandakı obyektlərini istehsal mərkəzi kimi istifadə edərək öz ölkələrindəki vətəndaşlara xidmət satmaq imkanına malikdir. Xüsusilə süni intellekt modellərinin təlimi kimi yüksək enerji və hesablama gücü tələb edən iş yükləri, bu yeni vergi güzəşti sayəsində daha az maliyyətlə həyata keçirilə biləcək.

"Təhlükəsiz liman" və qlobal məlumat sıxlığı

Əvvəllər çoxmillətli şirkətlərin Hindistana böyük sərmayələr yatırmaqdan çəkinməsinin əsas səbəbi dayanmayan vergi mübahisələri idi. Hökumətlə şirkətlər arasında ödənəcək vergi məbləği barədə anlaşmazlıqlar illərlə davam edən məhkəmə savaşlarına çevrilirdi. Hindistan bu problemi “Təhlükəsiz liman” adlı bir formulla həll edib. Bu yanaşmaya görə, şirkətlərin Hindistan və xaricdəki bölmələri arasında mənfəət transferində 15%-lik sabit əməliyyat marjası müəyyənləşdirilib. Şirkətlər bu rəqəmi bəyan etdikcə hökumət heç bir yoxlama aparmayacağını öhdəsinə götürdü və tərəflər arasında bir növ sülh sazişi imzalanıb.

Dünya üzrə məlumat mərkəzi bazarı ciddi sıxışmaya düşüb. Süni intellekt modellərinin yayılması ilə hesablama gücü tələbi rekord səviyyələrə çatıb, Vircinia, Sinqapur və İrlandiya kimi ənənəvi məlumat mərkəzi mərkəzlərində isə artıq nə boş torpaq qalıb, nə də kifayət qədər enerji. Hindistanın bu qərarı qlobal sıxlıq üçün mühüm bir rahatlama təmin edə bilər. Lakin bu nəhəng sərmayələrin "Apple" və ya "Foxconn"un telefon montaj xəttlərində olduğu kimi on minlərlə insan üçün iş təmin etməsi gözlənilmir. Çünki məlumat mərkəzləri kapital baxımından çox intensiv, amma insan gücü baxımından kifayət qədər sadə obyektlərdir.

"Microsoft" və "Amazon" artıq ölkədə milyardlarla dollarlıq məlumat mərkəzi əməliyyatlarını idarə edir, "Google" isə sahil şəhəri Visakhapatnamda quracağı yeni obyektlə bu yarışa qoşulub. Hindistan indi yalnız proqramçı gənclərin ölkəsi deyil, internet və süni intellektin fiziki vətənlərindən biri olmağa doğru inamla irəliləyir.

Paşa Məmmədli