Maliyyə planı nədir və biznes üçün niyə vacibdir?

Maliyyə planı biznesin gəlirlərini, xərclərini, investisiyalarını və ehtiyatlarını əvvəlcədən müəyyənləşdirməyə imkan verən əsas sənədlərdən biridir. Düzgün hazırlanmış maliyyə planı şirkətin maliyyə vəziyyətini qiymətləndirməyə, mümkün riskləri öncədən görməyə və inkişaf üçün vəsaitləri düzgün istiqamətləndirməyə kömək edir.

Valyuta.az xəbər verir ki, maliyyə planlaması biznesin maliyyə məqsədlərinin müəyyən edilməsi və bu məqsədlərə çatmaq üçün strategiyaların hazırlanması prosesidir. Bu proses birdəfəlik həyata keçirilmir. Şirkətin fəaliyyətindən və bazardakı dəyişikliklərdən asılı olaraq maliyyə göstəriciləri mütəmadi təhlil edilməli və plan yenilənməlidir.

Maliyyə planı əsas suallara cavab verir: şirkət nə qədər gəlir əldə edir? Vəsaitlər hansı istiqamətlərə xərclənir? Cari əməliyyatları maliyyələşdirmək üçün kifayət qədər pul varmı? İnkişaf üçün hansı sahələrə investisiya edilməlidir? Gözlənilən maliyyə nəticəsi nə qədərdir?

Gəlirləri şişirtmək və xərcləri azaltmaq risk yaradır

Sahibkarların maliyyə planlaması zamanı yol verdiyi əsas səhvlərdən biri gözlənilən gəlirləri həddindən artıq yüksək, xərcləri isə aşağı qiymətləndirməkdir. Halbuki daha təhlükəsiz yanaşma biznesi konservativ ssenari əsasında planlaşdırmaqdır.

Bununla yanaşı, vergilər, bank komissiyaları, amortizasiya, mümkün cərimələr, qeydiyyat və lisenziya xərcləri kimi əlavə ödənişlər də nəzərə alınmalıdır. Ayrı-ayrılıqda kiçik görünən bu xərclər ümumilikdə biznesin mənfəətinə əhəmiyyətli təsir göstərə bilər.

Mənfəət biznesin maliyyə vəziyyətini tam göstərmir

Digər geniş yayılmış səhv yalnız mənfəət və zərər hesabatına diqqət yetirmək və pul vəsaitlərinin hərəkətini nəzərə almamaqdır.

Şirkət kağız üzərində mənfəətli görünə bilər, lakin kassada və ya bank hesabında kifayət qədər vəsait olmadıqda gündəlik ödənişləri həyata keçirməkdə çətinlik çəkə bilər. Bu isə biznesdə «kassadakı boşluq» və ya «cash gap» yarada bilər.

Bu səbəbdən maliyyə planında yalnız gəlir və xərclərin deyil, həm də pul vəsaitlərinin daxilolması və çıxışının vaxtı dəqiq hesablanmalıdır.

Biznesin geri qayıtma müddəti düzgün qiymətləndirilməlidir

Sahibkarların yol verdiyi digər səhvlərdən biri biznesdən çox qısa müddətdə nəticə gözləməkdir. Yeni biznesin fəaliyyətə başlaması, ilk müştərilərin cəlb edilməsi və sabit mənfəət əldə olunması planlaşdırılandan daha uzun çəkə bilər.

Bu səbəbdən maliyyə planı hazırlanarkən biznesin inkişaf mərhələsi, bazara çıxış müddəti və investisiyanın geri qayıtma dövrü real şəkildə qiymətləndirilməlidir.

Maliyyə planı daim yenilənməlidir

Maliyyə planının hazırlanması prosesin sonu deyil. Plan üzrə nəzərdə tutulan göstəricilər faktiki nəticələrlə mütəmadi müqayisə edilməli, gəlir və xərclərdəki dəyişikliklər təhlil olunmalıdır.

Bazar şərtləri, satış həcmi və xərclər dəyişdikcə maliyyə planına da düzəlişlər edilməlidir. Belə yanaşma sahibkara mümkün maliyyə çatışmazlıqlarını əvvəlcədən görməyə, riskləri azaltmağa və biznesin inkişafı üçün vəsaitləri daha səmərəli idarə etməyə imkan verir.

Azadə Ağayeva