Tarlalarda lazerli nəzarət: Süni intellekt alaq otlarını tək-tək məhv edir

Görünüşü nəhəng bir maşını xatırlatsa da, əslində qarşımızda dünyanın ən ağıllı kənd təsərrüfatı işçilərindən biri dayanır. 20 yüksək keyfiyyətli kamerası ilə saatda 100 mindən çox alaq otunu təmizləyə bilən bu avtonom nəhəng, fermerlərə təqdim olunan “iPad” tətbiqi vasitəsilə sahənin taleyini bir toxunuşla dəyişdirir.

Valyuta.az xəbər verir ki, süni intellekt indiyədək daha çox mətn yazan, vizuallar yaradan və ya mürəkkəb tənlikləri həll edən modellərlə gündəmə gəlirdi. Lakin indi bu texnologiya daha konkret və həyati bir sahəyə – torpağa tətbiq olunur.

Sietl mərkəzli kənd təsərrüfatı texnologiyaları şirkəti “Carbon Robotics” tarlalardakı alaq otlarını tanıyıb məhv etmək üçün hazırladığı “Böyük Bitki Modelləri” (LPM) ilə aqrar sahədə yeni mərhələnin əsasını qoyur. 150 milyondan artıq etiketlənmiş bitki məlumatı ilə təlim keçmiş sistem dünyanın istənilən nöqtəsində qarşılaşa biləcəyi müxtəlif alaq növlərini tanımaq qabiliyyətinə malikdir. Beləliklə, kompüter görməsi texnologiyası göbələk toplayan robotlardan sonra indi də tarlaların qoruyucu keşikçisinə çevrilib.

Bu yeni proqram təminatı “LaserWeeder” adlı dördtəkərli avtonom robotların “beyni” funksiyasını yerinə yetirir. Robotların iş prinsipi isə ənənəvi kimyəvi dərmanlama üsulundan fərqli olaraq alaq otlarını yüksək güclü lazer şüaları ilə yandıraraq zərərsizləşdirməyə əsaslanır. Torpağın strukturunu poza və əkinlərə zərər verə bilən kimyəvi maddələrlə müqayisədə bu üsul daha ekoloji və səmərəli həll kimi təqdim olunur. Robot bitkinin böyümə hüceyrələrini dəqiq hədəfə alaraq ətrafdakı məhsula və torpağa toxunmadan işi tamamlayır.

Real vaxt rejimində tanıma və fermerə uyğun fərdiləşdirmə

“LaserWeeder” robotları bir neçə ildir istifadə olunsa da, yeni proqram yeniləməsi ilə tamamilə yeni səviyyəyə yüksəlib. Əvvəllər sahədə yeni alaq növü aşkar edildikdə və ya hava şəraiti səbəbindən bitkinin görünüşü dəyişdikdə sistemin yenidən təlim keçməsi və məlumatların təkrar etiketlənməsi tələb olunurdu. Bu isə təxminən 24 saatlıq vaxt itkisinə səbəb olurdu. Yeni model artıq bu problemi aradan qaldırır. Sistem daha əvvəl rastlaşmadığı bitkini belə dərin analiz edərək dərhal tanıya bilir.

Şirkətin baş icraçı direktoru Pol Maykssel bildirir ki, fermerlər artıq real vaxt rejimində sistemə müdaxilə edə və yeni aşkar etdikləri alaq növünü bir əmrlə hədəf siyahısına əlavə edə bilirlər.

“Bitki Profilləri” adlanan fərdiləşdirmə funksiyası da sistemin diqqətçəkən xüsusiyyətlərindəndir. Fermerlər “iPad” tətbiqi vasitəsilə öz sahələrindən çəkdikləri bir neçə şəkli sistemə yükləyərək robotun davranışını fərdiləşdirə bilirlər. Rəqib sistemlərdə həftələrlə davam edən kalibrləmə prosesi burada cəmi bir neçə dəqiqə çəkir. Hazırda dünyanın 15 ölkəsində 100-dən çox sahədə fəaliyyət göstərən bu maşınlar topladıqları yeni məlumatları mərkəzi sistemə ötürərək modelin davamlı şəkildə təkmilləşməsinə töhfə verir.

“Uber” şirkətinin avtonom nəqliyyat bölməsində və “Meta”nın virtual reallıq layihələrində çalışmış mütəxəssislər tərəfindən qurulan şirkət ilk avtonom modelini 2021-ci ildə bazara çıxarıb. Təxminən 4,5 ton ağırlığında olan bu robotlar 20 yüksək keyfiyyətli kamera vasitəsilə saniyədə onlarla lazer atəşi aça bilir. İlk modellər belə saatda 100 min alaq otunu məhv etmək gücünə malik idisə, 2022-ci ildə bu göstərici iki dəfə artırılıb.

Paşa Məmmədli