"Tesla"nın "Autopilot"u "Looney Tunes" testində niyə uğursuz oldu?

"Tesla"nın "Autopilot" sistemi ilə "LiDAR" texnologiyasının müqayisə edildiyi qeyri-adi testlər, atonom nəqliyyat vasitələrinin mürəkkəb şəraitdə necə davrandığını və "Tesla"nın bu testlərdə necə uğursuzluğa düçar olduğunu ortaya qoyur. 

Valyuta.az xəbər verir ki, atonom nəqliyyat vasitələri sürücünün müdaxiləsinə ehtiyac duymadan təhlükəsiz hərəkət etmələri üçün nəzərdə tutulub. Lakin gözlənilməz hallar zamanı yaranan problemləri tez həll etmək qabiliyyətləri hələ də müzakirə mövzusudur. Qısa müddət əvvəl yayımlanan bir video, bu vasitələrin "həqiqi həyatda nadir rast gəlinən", lakin diqqət çəkən bir vəziyyəti necə idarə etdiyini nümayiş etdirir.

Məsələn, "Looney Tunes" cizgi filmində tez-tez rast gəlinən, "yol davamı kimi boyanmış divar" otonom nəqliyyat vasitələri üçün real maneə yarada bilir.

Keçmiş NASA mühəndisi və "YouTuber" Mark Rober bu problemi araşdırmaq məqsədilə "Atonom bir avtomobili aldatmaq olar?" başlıqlı videosunda iki fərqli otonom sistem üzərində sınaq keçirib. Bu sistemlərdən biri yalnız kompüter görməsinə əsaslanan "Autopilot" texnologiyasını, digəri isə "LiDAR" (İşıq Algılama və Məsafə Ölçmə) sensorlarından istifadə edən ad verilməmiş bir sistemi təmsil edib. Roberin ən diqqətəlayiq testi, cizgi filmdə Çaqqalın "Road Runner"a qarşı istifadə etdiyi kimi boyanmış divarın olduğu səhnə olub.

Test nəticələri olduqca maraqlıdır. "Tesla"nın "Autopilot" sistemi təxminən saatda 65 kilometr sürətlə irəliləyərkən, boyanmış divarı real yol zənni ilə qəbul edib ona toqquşur. Nəticədə, cizgi filmləri xatırladacaq şəkildə divarda böyük bir dəlik açılır. Bu hadisə, "Tesla"nın yalnız vizual məlumatlara əsaslanan sisteminin bu cür yanılmalara qarşı müdafiəsiz olduğunu göstərir.

Boyanmış divar testi, "Tesla Autopilot"unun "Mark Rober" tərəfindən aparılan altı test arasında üçüncü uğursuzluq olaraq qeydə alınıb. Bu testlər adətən otonom nəqliyyat vasitələrinin çətin şəraitdə insan təhlükəsizliyi baxımından nə qədər effektiv olduğunu ölçmək məqsədi daşıyır.

Sınaqlardan bəziləri aşağıdakılardır:

Uğurlu testlər: "Tesla" hərəkətsiz bir manken, ani önünə çıxan bir manken və parlaq, göz qamaşdıran işıqların arxasında gizlənən bir manken qarşısında vaxtında dayanmağı bacarır.
Uğursuz testlər: Sis və sıx yağış kimi təbii maneələr səbəbindən saxta bir uşağı fərq edə bilmir və boyanmış divarı qavramır.

Həqiqi həyatda boyanmış divarlarla qarşılaşma ehtimalı aşağı olsa da, sis və yağış kimi çətin şəraitin otonom nəqliyyat vasitələri üçün hələ də əhəmiyyətli maneə olduğu vurğulamaq lazımdır.

Mark Roberin testlərində "LiDAR" sensorlarından istifadə edən sistemlərin bütün sınaqları uğurla tamamladığı müşahidə edilib. Daşıya bilən "LiDAR" sensoru ilə "Disney World"dakı "Space Mountain" macərasını xəritələndirən Rober bu texnologiyaya dair maraqlı bir perspektiv təqdim edib. Lakin "LiDAR"ın əldə etdiyi uğurlar, "Tesla"nın niyə bu texnologiyanı tərk etdiyinə dair sualları da gündəmə gətirir.

"Tesla"nın rəhbəri İlon Mask "LiDAR" texnologiyasını “axmaqca bir iş” kimi qiymətləndirib və şirkət daha sərfəli olan kompüter görmə texnologiyasına üstünlük vermişdi. Maska görə, "LiDAR" sensorlarının yüksək qiyməti və sıx məlumat işləmə tələbləri bu texnologiyanı seçməyi çətinləşdirir. Lakin test nəticələri göstərir ki, təhlükəsizlik baxımından "LiDAR" daha təsirli bir həll təklif edir.

Mark Roberin videosu, otonom nəqliyyat vasitələrinin təhlükəsizlik texnologiyalarında nə qədər irəliləyiş əldə etməli olduğunu açıq şəkildə ortaya qoyur. "LiDAR"ın qiyməti yüksək olsa da, uşaqlara və digər maneələrə toqquşmamaq kimi əsas təhlükəsizlik tələblərində təsirli olduğu aydın olur. Hər nə qədər "Tesla", xərcləri azaltmaq üçün fərqli bir yol seçsə də, otonom nəqliyyat vasitələrinin daha təhlükəsiz bir gələcəyə nail olması üçün bu cür texnologiyalara ehtiyac açıq-aşkar mövcuddur.

Paşa Məmmədli